Իսրայելում հայկական ներկայությունը նախորդել է նույնիսկ քրիստոնեությանը, իսկ Տիգրան Մեծի օրոք այն նույնիսկ եղել է Հայկական կայսրության կազմում:
Երուսաղեմի Եբրայական համալսարանի հայագիտության ամբիոնի դոկտոր Մայքլ Է. Սթոունն իր գրքում հրապարակել է հայկական ժամանակագրությունների մասին իր հայտնագործությունները: Դոկտոր Մայքլ Է. Սթոունը աշխատել է 1970 -ականներին և 80 -ականների սկզբին Սինայի անապատում, որտեղ հին հայկական գրվածքներ են գտնվել ոչ միայն Սինա լեռան վրա, այլև անապատի տարբեր վայրերում: Դրանք թվագրվել են հնագետների կողմից մ.թ.ա.:
Դոկտոր Մայքլ Սթոունը հեղինակ է 40 գրքի և ավելի քան 400 հոդվածի, որոնցից շատերը հայկական թեմաներով են: Իր հարցազրույցում գիտնականը խոսել է հայագիտության ոլորտում նրա գործունեության եւ հայտնագործությունների մասին:
«Ես սկսեցի հայերեն սովորել դոկտորական թեզ գրելիս: Հետո իմ մեջ սեր առաջացավ հայ ժողովրդի և նրա ստեղծագործական ոգու նկատմամբ: Ես սովորեցի գնահատել հայկական երաժշտությունն ու արվեստը նաև կնոջս շնորհիվ, ով հայ մշակույթի ոլորտում մասնագետ է:», – ասում է Սթոունը:
Մ.Սթոունը զբաղվել է նաև միջնադարյան հայ պոեզիայի թարգմանություններով, ներառյալ Առաքել Սյունեցու ստեղծագործությունները:Հրեա գիտնականը հետաքրքրված է նաև հայկական տարեգրությամբ և պեղումների ժամանակ Սինայի անապատում հայտնաբերել է մի շարք հին հայկական ժամանակագրություններ:
«1970-80-ական թվականներին մենք հայտնաբերեցինք շատ հին հայկական ձեռագրեր Սինա լեռան վրա և նրա մերձակայքում: Դրանք արվել են 430-440 թվականներին, այսինքն այն ժամանակ, երբ, ըստ երևույթին, Մեսրոպ Մաշտոցը դեռ ողջ էր», – ասաց նա:
Ըստ պրոֆեսոր Մայքլ Սթոունի, նման հնագույն նյութեր չկան նույնիսկ ՀՀ ԳԱԱ Հնագիտության եւ ազգագրության ինստիտուտում:
Գիտնականը նաև հայտնաբերել է մի քանի վաղ գրություններ հայերեն մակագրություններով, որոնք նա համարում է ամենահին հայերեն գրերը: Նազարեթում, որտեղ Հիսուսը մեծացել է, Հայտնության կաթոլիկ տաճարի տակ գտնված գերե զմшնшքшրը պարունակում է հայերեն արձանագրություն:
Դոկտոր Սթոունն այս մակագրությունը թվագրում է 447 թ.-ին քանի որ երբ կաթոլիկ լատինները Նազարեթում կառուցում էին նոր բազիլիկա, նրանք հայտնաբերեցին երկրш-շшրժից վն шսվшծ խճանկարային հատակ: Խճանկարի տակ հայտնաբերվել են հայերեն արձանագրություններ: Հայտնի է, որ այս երկրш շшրժը տեղի է ունեցել 447 թվականին: Սա նշանակում է, որ խճանկարային հատակը պետք է լինի առնվազն 447 թ.-ի:
http://slim.am/մշակույթ/6814908165108/?fbclid=IwAR2dTdAyR13Pn_-5_F2f-064PihQUHiw6BtW3ymY8hgTUdFJ7mB7yUxeRtA
